วิธีแปลงมาร์กอัพเป็นอัตรากำไร (และกลับทาง) — พร้อมตาราง

มาร์กอัพกับอัตรากำไรอธิบายกำไรก้อนเดียวกันจากฐานคำนวณที่ต่างกัน (ต้นทุน vs ราคาขาย) เลขจึงไม่มีทางเท่ากัน สูตรแปลงมีแค่บรรทัดเดียว:

อัตรากำไร = มาร์กอัพ ÷ (1 + มาร์กอัพ); มาร์กอัพ = อัตรากำไร ÷ (1 − อัตรากำไร)

ทำไมสองค่านี้ถึงไม่เท่ากัน

ให้ต้นทุน = C, ราคาขาย = P, กำไร M = P − C:

• มาร์กอัพ = M ÷ C — “บวกเพิ่มจากต้นทุนไปเท่าไร”
• อัตรากำไร = M ÷ P — “กำไรคิดเป็นส่วนแบ่งเท่าไรของราคาขาย”

เนื่องจาก P = C + M ≥ C ตัวส่วนของอัตรากำไรจึงใหญ่กว่า ดังนั้นตราบใดที่กำไรเป็นบวก อัตรากำไร ≤ มาร์กอัพ เสมอ

ที่มาของสูตร: อัตรากำไร = M/P = M/(C+M) = (M/C)/(1 + M/C) = มาร์กอัพ ÷ (1 + มาร์กอัพ) ทางกลับกันก็อนุมานได้ในทำนองเดียวกัน

ตารางแปลง (บุ๊กมาร์กไว้เลย)

มาร์กอัพ	↔ อัตรากำไร		อัตรากำไร	↔ มาร์กอัพ
10%	9.1%		10%	11.1%
20%	16.7%		20%	25.0%
25%	20.0%		25%	33.3%
30%	23.1%		30%	42.9%
33.3%	25.0%		33.3%	50.0%
50%	33.3%		40%	66.7%
100%	50.0%		50%	100.0%
200%	66.7%		60%	150.0%

เทคนิคช่วยจำ

• ฐานต้นทุน → ฐานราคาขาย: “เอามาร์กอัพหารด้วยหนึ่งบวกตัวมันเอง”
• ฐานราคาขาย → ฐานต้นทุน: “เอาอัตรากำไรหารด้วยหนึ่งลบตัวมันเอง”
• สองตัวจำ: มาร์กอัพ 100% = อัตรากำไร 50%; อัตรากำไร 25% = มาร์กอัพ 33.3%

ไม่ต้องท่องจำ — กดคำนวณเลย

เครื่องคำนวณมาร์กอัพ มีตารางแปลงเต็มมาให้พร้อม: กรอกต้นทุนบวกอัตราใดอัตราหนึ่ง ได้ราคาขาย กำไร และอีกอัตราทันที อยากรู้ว่าอัตรากำไรของคุณอยู่ในเกณฑ์ดีของสายอาชีพไหน เช็กที่ตารางกำไรขั้นต้นเฉลี่ยแต่ละอุตสาหกรรม